Graz – Mniej Znane Oblicze Austrii
Austria kojarzy się głównie z majestatycznymi Alpami, eleganckimi pałacami w Wiedniu czy urokliwymi miasteczkami nad jeziorami, ale przyszedł teraz czas, aby poznać jedno z jej mniej znanych, ale równie fascynujących miejsc – miasto Graz. Drugie co do wielkości miasto w kraju, położone w malowniczej Dolinie Styryjskiej, skrywa w sobie historię, kulturę i niezwykły klimat, który zachwyci każdego podróżnika szukającego nie tylko atrakcji turystycznych, ale także miejsc pełnych lokalnego uroku. Austriacy mają swoje lokalne powiedzenie: „Wer nach Graz kommt, wird verliebt” – „Kto przyjeżdża do Grazu, zakochuje się w nim”. I choć może to brzmieć jak lokalna legenda, to doświadczenie pobytu w tym miejscu rzeczywiście jest czymś, co zostaje w sercu na długo.

Zamek Eggenberg
.
Od Osady Po Miasto
Pierwsze wzmianki o Grazie pochodzą z 1128 roku, kiedy to król Austrii, Leopold IV, nadał miastu prawa miejskie. Początkowo Graz pełnił funkcję niewielkiej osady, w której mieszkańcy zajmowali się rolnictwem, rzemiosłem i handlem.
Jednakże, z racji swojego położenia na trasie handlowych szlaków wzdłuż rzeki Mur, początkowo niewielkie miasteczko zaczęło stopniowo zyskiwać na znaczeniu. Pierwszym istotnym wydarzeniem była budowa zamku na wzgórzu Schlossberg. Zamek pierwotnie był otoczony drewnianymi umocnieniami, ale niedługo potem rozpoczęto budowę kamiennych murów miejskich, które miały skuteczniej chronić się przed najazdami wrogów.
Wzrost Znaczenia Miasta
W XIV wieku Graz przeszedł pod panowanie dynastii Habsburgów, którzy, jako najpotężniejsza rodzina książęca w Austrii, odegrali kluczową rolę w dalszym rozwoju miasta. Graz stał się stolicą Księstwa Styrii i przez to znaczyć naprawdę wiele nie tylko w swoim regionie, ale także w obrębie całej monarchii Habsburgów.
Pozycja Grazu wzrosła jeszcze bardziej, gdy w 1462 roku miasto stało się oficjalną rezydencją rodziny Habsburgów. Natomiast w XVI wieku Graz stał się również jednym z głównych ośrodków protestanckich w regionie, co miało jednak również minusy pod postacią napięć religijnych.
Poważnym problemem stały się jednak ataki ze strony Turków, choć miasto nigdy nie zostało zdobyte, stając się przez to symbolem zwycięstwa i oporu. Ponownie w XVII wieku, podczas wojny trzydziestoletniej, Graz znalazł się w centrum wydarzeń, ale i tym razem udało się uniknąć upadku.
Okres Baroku i dalszy Rozkwit Kulturalny
W XVII i XVIII wieku barokowy styl zdominował architekturę miasta, a liczne wspaniałe budowle stały się symbolem tego okresu. Barok był również czasem, w którym rozwijała się muzyka i sztuki performatywne, a miasto było miejscem spotkań wybitnych artystów.
Warto dodać, że okres ten to także czas, w którym Graz stał się jeszcze bardziej zintegrowany z większymi strukturami politycznymi i administracyjnymi Habsburgów. W tym czasie miasto rozbudowywało swoje uniwersytety, instytucje kulturalne oraz infrastrukturalne, a także zaczęło czerpać korzyści z rozwoju handlu w regionie.
Industrializacja i XX wiek
W XIX wieku, podobnie jak w wielu innych miastach europejskich, Graz doświadczył głębokich zmian. Industrializacja zmieniła nie tylko oblicze miasta, ale także życie jego mieszkańców. Wraz z nadejściem rewolucji przemysłowej, Graz zaczął się rozwijać w kierunku przemysłowym, zyskując na znaczeniu jako centrum produkcyjne. W tym czasie powstały fabryki, huty, przemysł tekstylny, a miasto zaczęło tętnić życiem dzięki nowym technologiom i innowacjom.
I wojna światowa i jej skutki miały ogromny wpływ na życie mieszkańców Grazu. Po nastaniu pokoju miasto stało się częścią Republiki Austrii, a w latach 30. XX wieku stało się świadkiem rosnącego wpływu nazizmu, który wpłynął na życie polityczne i społeczne miasta.
W trakcie II wojny światowej Graz, podobnie jak cała Austria, był świadkiem licznych bombardowań, ale w latach powojennych miasto szybko się odbudowało, utrzymując status ważnego ośrodka akademickiego i kulturalnego.
Współczesność
Ze względu na wartości historyczne, starówka miasta została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO, a ponadto, w 2003 roku Graz został wybrany Europejską Stolicą Kultury, co dodatkowo podkreśliło jego znaczenie na mapie europejskiej kultury i sztuki. Miasto słynie z licznych festiwali, wydarzeń artystycznych i muzycznych, a także z pięknego dziedzictwa historycznego.

Główny plac miasta w XIX wieku
Samochód
Wyruszając z Warszawy, najpierw kierujemy się trasą S8 na południowy zachód do Piotrkowa Trybunalskiego, a następnie wjeżdżamy na autostradę A1. Ta autostrada prowadzi nas przez Śląsk – mijamy Częstochowę, Gliwice, Rybnik – aż do przejścia granicznego z Czechami w Gorzyczkach. Z innych miast Polski trasa wygląda bardzo podobnie – z Krakowa najłatwiej złapać A4 i w Gliwicach odbić w kierunku A1, z Wrocławia również dojechać autostradą A4 do Gliwic i tam zjechać na południe.
Po przekroczeniu granicy wjeżdżamy do Czech i kontynuujemy podróż czeską autostradą D1 w kierunku Ostrawy, a dalej Brna. Już tutaj warto się upewnić, że mamy wykupioną czeską winietę – możemy to załatwić przez internet na oficjalnej stronie edalnice.cz lub bez problemu na stacji benzynowej tuż przed granicą. Winieta obowiązuje na wszystkich autostradach i kosztuje około 350 CZK PP za 10 dni. Od Ostrawy jedziemy na południe w stronę Brna – miasto również opisałem na moim blogu. Jest to piękne, tętniące życiem miasto z klimatycznym rynkiem.
Za Brnem wjeżdżamy na autostradę D2, która prowadzi prosto do granicy z Austrią. Granicę przekraczamy w Mikulovie – to malownicza okolica z winnicami i wzgórzami, świetna na szybkie zdjęcie z drogi. Po stronie austriackiej zaczynamy jazdę autostradą A5, która prowadzi w kierunku Wiednia. W Austrii również obowiązuje winieta – tutaj również wystarczy kupić ją online na stronie asfinag.at. Koszt 10-dniowej winiety to około 11,50 €.
Zbliżając się do Wiednia, zjeżdżamy na obwodnicę A23, która pozwala ominąć centrum miasta i szybko połączyć się z autostradą A2 – to główna arteria prowadząca do Grazu. Najpierw przemierzamy równinne tereny Dolnej Austrii, by stopniowo wjeżdżać w bardziej górzysty krajobraz Styrii. Po drodze warto zatrzymać się w Wiener Neustadt lub zrobić krótki postój w okolicach Semmeringu – widoki są naprawdę zachwycające.
Cała trasa z Warszawy do Grazu to około 860 kilometrów, które pokonany w mniej więcej 9-10 godzin jazdy, w zależności od tempa i liczby postojów. Jeśli nie chcemy jechać na raz, świetnym miejscem na nocleg jest Brno lub okolice granicy czesko-austriackiej. Polecam również zatankować jeszcze w Polsce lub Czechach – jest tu taniej niż w Austrii.
Samolot
Mimo że nie ma bezpośrednich połączeń lotniczych między Polską a Grazem, podróż wcale nie musi być skomplikowana. Najczęściej loty odbywają się przez Wiedeń, Monachium lub Frankfurt, ponieważ te trzy miasta stanowią główne huby przesiadkowe dla austriackich i niemieckich linii lotniczych, takich jak Austrian Airlines czy Lufthansa.
Najpopularniejszą opcją jest lot z Warszawy do Wiednia (ok. 1,5 godziny), a stamtąd bezpośredni przelot do Grazu (ok. 1 godzina). Najlepiej korzystać z porównywarek lotów, takich jak Skyscanner, Kayak czy Google Flights, aby znaleźć najlepsze opcje, jak i również zarezerwować bilety z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem.
Ostatecznie lądujemy na lotnisku Flughafen Graz (GRZ), zlokalizowanym zaledwie 9 km od centrum miasta, z którego mamy kilka możliwości dotarcia do hotelu lub apartamentu. Najwygodniejszą opcją jest taksówka – przejazd do centrum kosztuje około 20-25 € i zajmuje mniej więcej niż 15 minut. Jeśli chcemy zaoszczędzić, możemy skorzystać z autobusu miejskiego lub pociągu. Autobusy kursują regularnie do głównego dworca kolejowego (Graz Hauptbahnhof), a pociąg ze stacji Flughafen Graz-Feldkirchen dowiezie do miasta w około 12 minut – i to za nieco ponad 2-4 €.

Panorama miasta
Wiosna (marzec-maj)
Wiosna w Grazu jest wyjątkowo urokliwa, ale zmienna. Na początku marca wciąż mogą występować chłodne dni, a temperatury w ciągu dnia wynoszą średnio około 8-12°C. Jednak w miarę jak kwiecień się zbliża, temperatury rosną, a miasto zaczyna odzyskiwać swoje kolory. W maju temperatura już często przekracza 20°C w ciągu dnia, a bardzo często są słoneczne.
Rozkwitają liczne parki i ogrody, a spacer wzdłuż Mur (rzeki przepływającej przez miasto) staje się przyjemnością.
Wiosną również polecam wybrać się na spacer po Eggenberger Park, który w tym okresie jest pełen kolorowych kwiatów i oraz gości festiwal Frühlingsfest (Wiosenne Święto).
Lato (czerwiec-sierpień)
Latem miasto tętni życiem, a pogoda jest najprzyjemniejsza w roku. Temperatury osiągają 25-30°C, ale upały nie są tak dokuczliwe, jak na południu Europy. Nawet wieczorami i w nocy jest ciepło, z temperaturami w okolicy 15-20°C.
Letni Graz jest pełen życia, a już zwłaszcza podczas Graz Opernfest – festiwalu operowego, który odbywa się w lipcu. Ponadto, miasto jest miejscem organizacji Graz Summer Festival, który łączy występy muzyczne, teatr i taniec na świeżym powietrzu.
Jesień (wrzesień-listopad)
We wrześniu wciąż jest ciepło, średnia temperatura wynosi około 20-25°C. Wieczory są chłodniejsze, ale dni są słoneczne i przyjemne. Natomiast w październiku temperatura spada w okolice 15°C, a poranki i wieczory bywają już dość zimne. Jednakże jest to najlepszy okres na spacery – liście na drzewach mają najwięcej kolorów. Z kolei listopadowe temperatury wynoszą zazwyczaj 5-10°C, a dni stają się coraz krótsze i deszczowe. Pozytywami są jednak najniższe ceny i znikomy ruch turystyczny.
Wrzesień i październik to doskonały czas na zwiedzanie, ponieważ turystów jest mniej, a dzięki pięknym kolorom liści w parkach i wzdłuż rzeki Mur, miasto staje się niezwykle urokliwe. Graz staje się miastem sztuki dzięki festiwalom Steirische Herbst oraz Graz International Art Festival, łączącym różne dziedziny sztuki w malowniczym otoczeniu.
Zima (grudzień-luty)
Zima w Grazu jest stosunkowo łagodna, choć mogą występować chłodne dni i lekkie opady śniegu. Miasto pokryte białym puchem jest wyjątkowo piękne, a świąteczna atmosfera sprawia, że Graz staje się jednym z najlepszych miejsc do odwiedzenia w grudniu. Temperatura w zimie rzadko spada poniżej -5°C, ale mróz w połączeniu z wiatrem może sprawić, że temperatura odczuwalna będzie dużo niższa.
W grudniu odbywa się Graz Christmas Market, często nazywany najpiękniejszym jarmarkiem bożonarodzeniowym w Austrii. Dodatkowo w styczniu organizowane są zimowe koncerty i festiwale, a także popularne Steiermark Skifahren (narciarstwo w regionie Styrii), ponieważ w niedalekich Alpach są idealne warunki do uprawiania sportów zimowych.

Park Eggenberg
Plac Główny (Hauptplatz)
Jest to serce Grazu, pełne historii, kultury i niezapomnianych widoków. Na szczególną uwagę zasługują kamienice z XVII i XVIII wieku, z typowymi dla tego okresu fasadami, jak i również kolumna morowa „Morensäule”, znajdująca się w samym centrum placu. Jest to barokowy monument z XVIII wieku, przypominający o ciężkich czasach zaraz, które nawiedziły miasto.
Kolejnym nieodłącznym elementem Placu głównego jest Ratusz (Rathaus), wzniesiony w stylu renesansowym oraz
Dom woskowy (Wachsfigurenkabinett). Znajdziemy w nim bardzo ciekawą kolekcję figur woskowych oraz nie mniej ciekawe wystawy związane z historią miasta.
Na Hauptplatz warto również wybrać się w godzinach wieczornych i wpaść do jednej z tradycyjnych kawiarenek, gdzie serwuje się pyszne ciasta oraz aromatyczną kawę, idealną na relaksujący odpoczynek.
Jeśli chcesz zanurzyć się w atmosferze miejskiego życia, wybierz się na Landhaus, piękny kompleks z arkadami, który funkcję siedziby władz Styrii. To także przykład wspaniałej architektury renesansowej, a spacer wokół niego pozwala poczuć atmosferę historycznego Grazu.

Ratusz miejski
Dom Woskowy (Wachsfigurenkabinett)
Miejsce to zaskakuje niezwykłą kolekcją figur woskowych, które wyglądają jak żywe. Wśród woskowych postaci, które odwzorowują znane osoby, znajdują się zarówno bohaterowie historyczni, jak i postacie ze świata literatury, sztuki czy polityki.
W jednym z pokoi znajduje się galeria pełna postaci z okresu baroku, klasycyzmu oraz romantyzmu. Tutaj zobaczymy woskowe podobizny takich osobistości jak Wolfgang Amadeusz Mozart czy Napoleon Bonaparte. Kolejne sale przenoszą nas w czasie, prezentując sylwetki monarchów, bohaterów narodowych, a także znanych artystów, których życie i twórczość kształtowały losy Europy.
Na szczególną uwagę zasługują też postacie z historii Austrii, w tym woskowe figury cesarzy z dynastii Habsburgów. Zostały one starannie odwzorowane, z niezwykłą dbałością o szczegóły stroju czy rysów twarzy. Zobaczymy również figury legend nauki, takich jak Albert Einstein czy Maria Skłodowska-Curie, których wkład w rozwój ludzkiej wiedzy jest niezaprzeczalny.
Każda postać na wystawie, to efekt pracy wykwalifikowanych rzemieślników, którzy potrafili oddać nie tylko rysy twarzy, ale i całą osobowość danej postaci. Dzięki zastosowaniu odpowiednich technik, figury wyglądają jak żywe, co wzmacnia poczucie, że wkraczamy w historię. Również użycie oryginalnych materiałów, takich jak wosk, tekstylia i naturalne włosy, sprawia, że postacie wyglądają niesamowicie realistycznie.
Schlossberg
Jest to wzgórze o wysokości 473 metrów, które dominuje nad miastem i stanowi nieodłączny element jego panoramy. Jego dosłowna nazwa, to “góra zamkowa” – i rzeczywiście na samym szczycie znajduje się twierdza, która stanowiła główny element obronny miasta.
Znaleziska archeologiczne wskazują, że już w IV wieku p.n.e. istniała na tym terenie celtycka osada, natomiast w średniowieczu wzniesiono tu warownię, będącą idealnym punktem obronnym. Zamek był wielokrotnie rozbudowywany, a także modernizowany, aby sprostać nowym zagrożeniom militarnym. W czasie wojen napoleońskich, miasto zostało zdobyte przez wojska francuskie, a fortyfikacje Schlossbergu zostały zniszczone, ale pozostałości ruin zaczęły przyciągać uwagę turystów i historyków.
Twierdza była otoczona wysokimi murami, a dostęp do niej prowadził przez bramę z długim korytarzem. W obrębie zamku znajdowały się liczne budynki administracyjne, koszary oraz wieża, z której rozciągał się imponujący widok na okolicę. Znajdowały się tu także magazyny i przestrzenie wykorzystywane do przechowywania broni oraz żywności na wypadek oblężenia.
Po zniszczeniu twierdzy, jedynym dobrze zachowanym elementem jest „Zegarowa Wieża”, jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Grazu. Została ona zbudowana w XV wieku, ale jej obecny wygląd pochodzi z lat 50. XIX wieku. Cechą charakterystyczną zegara są dwie różne tarcze – jedna wskazuje godziny, a druga minuty. Ciekawostką jest to, że wskazówki na tarczach zegara są odwrotnie ustawione – godziny wskazywane są na krótkiej, a minuty na długiej wskazówce, co sprawia, że zegar jest wyjątkowy na tle innych zegarów wieżowych.
Po zniszczeniu fortecy w wyniku napoleońskich wojen, pozostały jedynie fragmenty murów obronnych oraz liczne kamienne schody, które prowadzą na szczyt wzgórza. Schlossberg jest także miejscem organizacji różnych wydarzeń kulturalnych związanych z tradycjami i zwyczajami regionu, które pozwalają na głębsze zanurzenie się w kulturę i historię Styrii. Dobrze jest też wiedzieć, że od 2010 roku miasto Graz prowadzi program restauracji i konserwacji obiektu.
Na Schlossbergu znajduje się parę szlaków, które umożliwiają spacer wśród zieleni i pozwalają na podziwianie pięknych widoków na miasto. Warto również odwiedzić znajdujący się na wzgórzu piękny ogród oraz wspiąć się na platformę widokową, z której rozciąga się fotogeniczny widok na Graz i jego okolice.

„Zegarowa Wieża na wzgórzu Schlossberg”
Zamek Eggenberg (Schloss Eggenberg)
Natomiast na obrzeżach Grazu znajduje się świetnie zachowany piękny kompleks pałacowy, który łączy w sobie przepych baroku, ciekawą historię i niezwykłe widoki.
Zamek ma swoje korzenie w XVI wieku, ale jego obecny wygląd zawdzięczamy rodzinie Eggenberg, która nabyła go w 1625 roku. To właśnie oni nadali zamkowi charakterystyczny, barokowy styl, wznosząc monumentalną budowlę na planie prostokąta. Eggenbergowie byli znani nie tylko z wielkiego majątku, ale także z zamiłowania do sztuki i nauki, więc uczynili zamek jednym z najbardziej znanych ośrodków kultury w regionie.
Nie da się przejść obojętnie obok majestatycznej architektury zamku, będącego jednym z najważniejszych przykładów baroku w Austrii. Zamek składa się z trzech głównych części: samego pałacu, ogrodów i przylegających budynków gospodarczych. Warto dodać, że zamek został włączony do listy światowego dziedzictwa UNESCO, co potwierdza jego niezwykłą wartość historyczną i architektoniczną.
Zamek zaprojektowano zgodnie z zasadą liczby 4, co ma symbolizować pory roku, cztery etapy życia czy cztery strony świata. Pałac jest podzielony na 4 skrzydła, a zamek otaczają wcześniej wspomniane cztery ogrody, z których każdy ma swoje unikalne znaczenie i charakter.
Natomiast wejście do zamku prowadzi przez potężną bramę, a wnętrza zachwycają dekoracjami i zachowaną w doskonałym stanie sztukaterią. Pałac, mimo upływu czasu, wciąż prezentuje się majestatycznie i pozwala przenieść się w odległe czasy, kiedy zamieszkiwała go arystokracja.
W jednym z pomieszczeń znajduje się kolekcja barokowych malowideł, które przedstawiają sceny z mitologii greckiej i rzymskiej. Znajdziemy tam także cenne meble z epoki, rzeźby, porcelanę, a także zestawy cennych tkanin. Wnętrza zamku są także pełne symboli, które nawiązują do religii, astronomii i filozofii. Uwagę przyciągają przede wszystkim wspaniałe plafony, które przedstawiają kosmos, a także liczne freski, które ozdabiają ściany i sufit.
Najpiękniejszym pomieszczeniem w zamku jest Sala Perłowa (Perlzimmer), która pełna jest eleganckich zdobień i wspaniałych detali. Pokój ten służył niegdyś jako miejsce spotkań arystokracji, a także odbywały się tu liczne przyjęcia i bale. Sala jest również pełna symboliki, która ma na celu ukazanie wyższości wiedzy i mądrości.

Wejście do zamku
St. Martin’s Chapel (Martinskapelle)
Ta niewielka, ale pełna historii kaplica, która mimo swojej skromnej wielkości, skrywa w sobie ogromny ładunek kulturowy.
Została ona zbudowana na przełomie IX i X wieku, co sprawia, że jest jednym z najstarszych zachowanych budynków w mieście. Ponadto, związana jest z nią legenda, która mówi, że była to niegdyś część większego kompleksu klasztornego. Z kolei nazwa i patronat wywodzą się od świętego Marcina z Tours, symbolu miłosierdzia i poświęcenia, którego kult w średniowieczu cieszył się dużą popularnością w Europie.
St. Martin’s Chapel jest przykładem romańskiej architektury sakralnej. Jej ceglana elewacja, zaokrąglone łuki okienne i mała, drewniana wieżyczka nad wejściem tworzą harmonijną całość, która doskonale komponuje się z otaczającym ją krajobrazem. Z zewnątrz kaplica jest dość skromna, natomiast wnętrze kaplicy pełne jest cennych detalów i rzeźb z czasów głębokiego średniowiecza, co nadaje miejscu niesamowity klimat.
St. Martin’s Chapel znajduje się w sercu Graz, na znanym nam już malowniczym wzgórzu Schlossberg, z którego roztacza się urzekający widok na historyczne centrum Graz, pełne starannie zachowanych budowli, które w połączeniu z atmosferą kaplicy tworzą niezapomnianą całość.
Galeria Sztuki w Grazie (Kunsthaus Graz)
Graz to miejsce, które od lat jest centrum kulturalnym Austrii. W 2003 roku miasto zostało uznane za Europejską Stolicę Kultury, co podkreśla jego rolę w rozwijaniu artystycznych tradycji i nowoczesnej twórczości. Natomiast Galeria Sztuki w Grazie to jeden z punktów, który najlepiej ilustruje, dlaczego.
Instytucja znana jest również jako „Friendly Alien” ze względu na swój wyjątkowy wygląd, przypominający obiekt z innej planety. Fasada budynku wykonana jest z przezroczystych paneli, które w ciągu dnia odbijają światło, a wieczorem ożywają dzięki odpowiedniemu oświetleniu. Taka futurystyczna forma kontrastuje z historycznym charakterem starego miasta Grazu.
Natomiast przestrzeń wystawiennicza jest dedykowana sztuce współczesnej, w której prezentowane są różnorodne wystawy, zarówno tradycyjne malarstwo i rzeźba, jak i również instalacje multimedialne i sztuka interaktywna. Poruszane są najróżniejsze tematy – od refleksji nad naturą społeczeństwa, przez problematykę ekologiczną, aż po eksperymenty z nowymi technologiami w sztuce.
Co roku organizowane są także tematyczne wystawy, które zgłębiają specyficzne zagadnienia sztuki współczesnej. Jest to świetne miejsce, aby przeanalizować najnowsze nurty i zjawiska artystyczne, które na pewno wywołają u nas emocje i skłonią do refleksji. Warto też wspomnieć, że z galerii rozciąga się piękny widok na rzekę Mur, który stanowi idealne tło dla ekspozycji.

Fasada galerii wygląda niesamowicie
Muzeum Historii Naturalnej
Sam budynek zwraca na siebie uwagę – jego architektura łączy elementy neorenesansowe i klasycystyczne, a przestronny hol wejściowy, ozdobiony przepięknymi freskami i rzeźbami, wprowadza zwiedzających w atmosferę naukowego odkrywania. Natomiast każda wystawa stanowi wyjątkową podróż przez różnorodne aspekty życia na naszej planecie. Oto kilka z nich:
Zwiedzanie rozpoczynamy w dziale paleontologii. Znajdują się tutaj szkielety dinozaurów (w tym ogromny szkielet tyranozaura), pradawnych ssaków, a także wielu innych stworzeń, które zamieszkiwały naszą planetę setki milionów lat temu. Można tutaj również podziwiać unikatowe skamieliny, które pozwalają na lepsze zrozumienie historii ewolucji życia na Ziemi.
Natomiast w części zoologicznej znajdziemy wystawy dotyczące różnych “współczesnych” grup zwierząt, począwszy od insektów, przez ptaki, aż po ssaki. Kolekcje ukazują różnorodność fauny z całego świata, a przez sale, natrafimy na doskonale zachowane okazy, które pozwalają poczuć się jak w prawdziwej wyprawie do odległych zakątków planety. Warto zatrzymać się na chwilę przy imponujących okazach zwierząt, które niedawno zniknęły z naszego świata, takich jak mamuty czy dodo.
Geologia to kolejna fascynująca część muzeum, w której obejrzymy różnorodne minerały, kamienie szlachetne oraz przekroje warstw ziemi z całego świata. Interaktywne wystawy umożliwiają lepsze zrozumienie procesów geologicznych, które kształtowały i wciąż kształtują naszą Ziemię.
Nie możemy też pominąć sekcji ekologicznej, gdzie są przedstawione interakcje człowieka z przyrodą. Jak nasza działalność wpływa na środowisko? Jakie zmiany zachodzą w ekosystemach? To ważne pytania, które w obliczu zmieniającego się klimatu stają się coraz bardziej istotne. Ekologiczne wystawy ukazują także rośliny, które mają ogromne znaczenie w ekosystemach, a także sposoby ochrony zagrożonych gatunków.
Muzeum Historii Naturalnej gości również wystawy czasowe, które wzbogacają ofertę stałych ekspozycji. Warto śledzić ofertę muzeum, by nie przegapić wyjątkowych okazji do zgłębienia pasjonujących tematów. Ponadto, dzięki różnorodnym stanowiskom edukacyjnym, multimedialnym prezentacjom oraz interaktywnym eksponatom, w łatwy i przyjemny sposób poznamy liczne zagadnienia z zakresu biologii i geologii.
Mauzoleum cesarza Ferdynanda II
Cesarz Ferdynand II był z Grazem silnie związany od swych najmłodszych lat. Wychowywał się tu, pobierał nauki w miejscowym kolegium jezuickim (późniejszym uniwersytecie), był też księciem Styrii zanim objął tron cesarski. Graz był jego polityczną bazą i religijnym zapleczem. To tutaj konsekwentnie wdrażał politykę kontrreformacyjną, wypierając protestantyzm z regionu i wzmacniając pozycję katolicyzmu – także poprzez architekturę sakralną. Mauzoleum, które zlecił zbudować, jest więc niejako zwieńczeniem jego „duchowej misji”.
Za projekt i budowę mauzoleum odpowiadał Giovanni Pietro de Pomis, włoski architekt, malarz i kartograf działający na dworze Ferdynanda. Budowę rozpoczęto na początku XVII wieku, a zakończono dopiero w latach 30. wieku – już po śmierci cesarza. Co ciekawe, cały kompleks obejmujący mauzoleum, kaplicę św. Katarzyny i przedsionek, powstawał równolegle z innymi kluczowymi inwestycjami sakralnymi w Grazu, m.in. przebudową katedry. Wszystko to tworzy logiczną, spójną całość – nie tylko fizycznie, ale i ideologicznie.
Z zewnątrz mauzoleum prezentuje się dość klasycznie: symetryczna fasada z barokowym detalem, nad nią kopuła, która wpisuje się w miejski pejzaż, ale nie dominuje nad otoczeniem. Wejście prowadzi przez kaplicę św. Katarzyny – świętej szczególnie czczonej przez jezuicką młodzież w tamtym czasie.
Z kolei wnętrze zachwyca detalem, choć nie przytłacza złotem czy ornamentami. Znajdują się tam trzy sarkofagi wykonane z czerwonego marmuru – cesarza Ferdynanda II, jego żony Marii Anny oraz ich syna, Ferdynanda III. To, co rzuca się w oczy, to harmonijne połączenie rzeźby, heraldyki i symboliki religijnej – nie ma tu nic przypadkowego. Każdy herb, każda figura anioła czy ornamentyka akcentują cesarski majestat i katolicką tożsamość zmarłych.
Jednym z bardziej intrygujących faktów związanych z mauzoleum jest to, że… ciało cesarza nie zostało pochowane w całości w jednym miejscu. Jak wielu władców tamtej epoki, Ferdynand II został pochowany zgodnie z rytuałem dzielenia ciała: serce, wnętrzności i ciało trafiały do różnych lokalizacji.
Serce cesarza znajduje się w wiedeńskim kościele augustianów (Herzgruft), wnętrzności spoczywają w tzw. „Herzogsgruft” – krypcie książęcej w katedrze św. Szczepana, natomiast ciało (trumna z doczesnymi szczątkami) trafiło właśnie do Grazu, do mauzoleum, które sam sobie zaprojektował. Dzisiaj może się to wydawać dziwne, ale w ówczesnej Europie było to powszechne i miało głębokie religijno-symboliczne znaczenie.
Ferdynand II był nie tylko władcą, ale też gorliwym katolikiem i czołową postacią kontrreformacji. W jego czasach Europa wrzała – trzydziestoletnia wojna religijna była konfliktem nie tylko zbrojnym, ale też ideologicznym. Znajdujące się obok katedra św. Idziego i kolegium jezuickie tworzą razem kompleks, który miał być przeciwwagą dla reformacyjnych wpływów docierających do Styrii. Architektura była w tamtym czasie bronią – nie tylko artystyczną, ale również polityczną i duchową.

Mauzoleum i Kaplica św. Katarzyny
Puch Museum
Muzeum prezentuje interesującą opowieść o jednym z najstarszych producentów pojazdów na świecie. Firma Puch została założona w 1899 roku w Austrii przez Johanna Pucha i początkowo zajmowała się produkcją rowerów. Z biegiem lat, marka rozwinęła swoje skrzydła i weszła na rynek motocyklowy, a później także samochodowy, stając się jednym z najważniejszych producentów w Europie. Puch był pionierem wielu technologicznych innowacji, a jego pojazdy były doceniane za niezawodność i innowacyjne rozwiązania. Choć firma ta nie jest już obecna na rynku, to jej dorobek pozostaje niezwykle ważny w kontekście historii przemysłu motoryzacyjnego.
W muzeum odkryjemy historię firmy i motoryzacji w Austrii od jej początków aż po najnowsze osiągnięcia. Zaczynamy od rowerów, ponieważ jak już wiemy, zanim firma Puch stała się synonimem motocykli i samochodów, była znana przede wszystkim z produkcji rowerów.
Dalej znajduje się sekcja motocyklizaczął swoją historię właśnie od produkcji rowerów, jednak to motocykl był pierwszym krokiem w rozwoju firmy w kierunku motoryzacji. W muzeum zobaczysz zabytkowe modele, które opowiadają historię rozwoju tej marki w dziedzinie motocykli, od pierwszych modeli po bardziej nowoczesne maszyny z lat 50. i 60. XX wieku.
Samochody – Choć Puch bardziej kojarzy się z motocyklami, w muzeum można podziwiać również unikalne modele samochodów. Wiele z nich to egzemplarze sprzed II wojny światowej, które ukazują ewolucję projektów oraz innowacyjne rozwiązania techniczne stosowane przez firmę.
Zaczynamy od rowerów, a to dlatego że zanim firma Puch stała się synonimem motocykli i samochodów, była znana przede wszystkim z produkcji rowerów. W muzeum zobaczymy klasyczne modele, które były bardzo popularne w Austrii oraz w Europie. Możemy także dowiedzieć się, jak zmieniały się wymagania rynku i jak firma dostosowywała się do tych zmian.
Oprócz pojazdów, muzeum oferuje także prototypy i modele, które nigdy nie weszły do masowej produkcji, silniki, części maszyn oraz linie produkcyjne pojazdów. Zobaczymy, jak zmieniały się technologie i jakie innowacje wprowadzono w tym sektorze.
Technisches Museum (Muzeum Techniki)
Jest to prawdziwa podróż przez historię technologii, od XIX-wiecznych maszyn po futurystyczne roboty. Pierwsza część muzeum gości kolekcję starych maszyn, parowozów, silników, a także mechanizmów, które miały przełomowe znaczenie dla rozwoju przemysłowego. Głównym punktem ekspozycji jest zabytkowa lokomotywa parowa.
Następnie, w sekcji Transportu i Komunikacji znajduje się zbiór pojazdów, od klasycznych samochodów po historyczne rowery i motory. Polecam zwrócić szczególną uwagę na kolekcję dawnych środków transportu publicznego, w tym tramwajów i autobusów, które niegdyś poruszały się po ulicach Grazu.
Muzeum poświęca również dużą uwagę również tematyce związanej z energią i wykorzystywaniem zasobów naturalnych. Interaktywne wystawy dotyczą energetyki, zrównoważonego rozwoju oraz rozwoju technologii odnawialnych źródeł energii w konfrontacji z tradycyjnymi źródłami energii.
Kolejnym fascynującym obszarem jest dział poświęcony historii komputerów, telefonów komórkowych, a także wynalazków elektronicznych. Obejrzymy tu nie tylko prototypy pierwszych komputerów, ale także historyczne urządzenia, takie jak pierwsze kalkulatory czy telewizory. Stąd przechodzimy do strefy poświęconej robotyce i nowoczesnym technologiom oraz sztucznej inteligencji. Widzimy tutaj, jak szybki jest postęp technologiczny oraz jak zmienia nasz świat.

Zabytkowy tramwaj
Zamek Riegersburg
Kilkadziesiąt kilometrów na południowy wschód od Grazu znajduje się jeden z najlepiej zachowanych średniowiecznych zamków w Austrii. Jego strategiczne położenie na stromej wulkanicznej skale, otoczonej głębokimi jarami, sprawiło, że był niezwykle trudny do zdobycia i przez to stanowił ważny punkt obronny. Nie będziemy mieli jednak problemu z dostaniem się na samą górę, ponieważ na miejsce prowadzi również winda, która umożliwia łatwiejsze dotarcie na szczyt.
Na samym szczycie poza wspaniałą architekturą i ogrodem z pięknymi widokami, czeka na nas muzeum, które przybliży nam tajniki życia w epoce średniowieczna, wojenne zmagania oraz bogatą kulturę regionu Styrii. Polecam zwrócić uwagę na wystawę dotyczącą tureckich najazdów, ponieważ Zamek Riegersburg odegrał kluczową rolę w obronie przed armii Imperium Osmańskiego.
Zamek Riegersburg nie jest jednak tylko muzeum historycznym, to także miejsce pełne tajemnic i legend. Jedną z nich jest historia tzw. „Czarownicy z Riegersburg”, czyli Kathariny von Galler, właścicielki zamku w XVII wieku. Była ona znaną obrończynią zamku, która walczyła nie tylko z wrogami, ale i z oskarżeniami o czary. Dzisiaj podobno możemy spotkać jej ducha spacerującego po zamku.
Kolejną tajemniczą historią jest ta dotycząca skarbu zamku. Mówi się, że zamek kryje wiele ukrytych komnat i przejść, w których schowane są cenne przedmioty, pozostałości po dawnych właścicielach zamku. Choć nie znaleziono żadnych jednoznacznych dowodów na istnienie ukrytych skarbów, lokalne legendy żyją do dziś, a zamek ma swój niepowtarzalny, tajemniczy klimat.

Panorama Zamku Riegesburg
Muzeum Czekolady Zotter
Zamek Riegersburg gości również cudowne muzeum, w którym czekolada płynie niczym rzeka, a każdy kawałek stanowi dzieło sztuki. Różnorodne wystawy prezentują historię czekolady, proces produkcji, a także filozofię samego twórcy – Josefa Zottera.
W trakcie zwiedzania możemy nie tylko podziwiać eksponaty, ale także własnoręcznie przygotować czekoladę i oczywiście wziąć udział w degustacji. Spróbujemy tutaj niezliczonych rodzajów czekolad, zarówno tych klasycznych, jak i bardziej nietypowych, łączących smak czekolady z innymi składnikami, jak chili, sól morska, czy nawet oliwa z oliwek.
Zotter to marka, która stawia na ekologię, co widać także w samym muzeum. Budynek zaprojektowano w sposób przyjazny środowisku, z wykorzystaniem naturalnych materiałów i odnawialnych źródeł energii. Czekolada produkowana jest bez użycia sztucznych dodatków, a firma współpracuje z ekologicznie nastawionymi plantacjami kakao.
Kolejną atrakcją jest proces produkcji od A do Z – od ręcznego łamania ziaren kakao, przez mieszanie składników, aż po wlewanie czekolady do form i jej pakowanie. Dzięki temu poznamy szczegóły produkcji i dostrzeżemy, jak wielką pasję wkładają pracownicy Zottera w każdy kawałek czekolady.
Oprócz tradycyjnych wystaw o historii czekolady, w muzeum odbywają się także wystawy artystyczne, które pokazują, jak czekolada może być wykorzystywana w sztuce. Znajdziemy tu rzeźby, obrazy, a nawet instalacje artystyczne stworzone z tego pysznego surowca. Wystawy te pokazują, jak czekolada może być medium do wyrażenia kreatywności, nadając jej wyjątkowy status w świecie sztuki.

W muzeum czekolady
Muzeum Sztuki Ludowej
Natomiast u stóp zamku Riegersburg znajduje się Muzeum Sztuki Ludowej, które zabierze nas w podróż przez wieki i kulturę regionu. Na przestrzeni lat zgromadzono tu niezwykłą kolekcję przedmiotów związanych z tradycyjnym rzemiosłem, sztuką ludową oraz zwyczajami, które były nieodłączną częścią życia mieszkańców tych terenów.
Warto zwrócić uwagę na kolekcję tradycyjnych ubiorów z różnych regionów Austrii, której pełnia kolorów i detali, doskonale ukazuje zróżnicowanie kulturowe Styrii. Pięknie haftowane sukienki, koronkowe chusty czy ręcznie szyte buty – to tylko niektóre z eksponatów, które możemy podziwiać na wystawie.
W muzeum znajduje się również rekonstrukcja warsztatów rzemieślniczych, które pozwalają zobaczyć, jak wyglądała praca dawnych mistrzów. Stolarze, kowale, garncarze i tkacze wykorzystywali drewno, glinę, metal i włókna roślinne, by stworzyć rzeczy, które były nie tylko funkcjonalne, ale i piękne.
Kolekcja muzealna obejmuje także elementy sztuki użytkowej – pięknie ozdobione naczynia, tkaniny, a także inne przedmioty codziennego użytku, które w dawnych czasach pełniły rolę zarówno funkcjonalną, jak i estetyczną. Warto wspomnieć, że zdobienia na drewnianych meblach czy hafty na tkaninach często miały symboliczne znaczenie – chroniły dom przed złymi mocami, zapewniały pomyślność czy błogosławieństwo urodzaju.

Muzeum Natury
Tuż u stóp średniowiecznego zamku Riegersburg znajduje się również muzeum, które łączy pasję do przyrody z edukacją ekologiczną i ochroną środowiska oraz stanowi doskonałą okazję, by zanurzyć się w fascynującym świecie naturalnych procesów, które ukształtowały krajobraz Styrii.
Muzeum jest podzielone na kilka tematycznych sekcji, które przedstawiają różne aspekty natury. Z jednej strony mamy tu bogatą kolekcję zwierząt, roślin oraz minerałów, z drugiej zaś ekspozycje związane z ochroną środowiska, w tym interaktywne stanowiska edukacyjne, które angażują zwiedzających w tematykę ochrony przyrody.
W jednej z głównych sal muzeum obejrzymy szczegółowe prezentacje dzikich zwierząt żyjących w Styrii, takich jak jelenie, dziki, lisy, sarny, a także mniej powszechne gatunki, jak np. muflony. Ekspozycja ukazuje nie tylko zwierzęta, ale także ich naturalne środowisko, zwyczaje oraz sposób życia. Warto wspomnieć, że eksponaty zostały przygotowane z dbałością o szczegóły – odwzorowano tu ich naturalne zachowania i zwyczaje w ramach scenek z ich naturalnego środowiska.
Muzeum posiada również ciekawą kolekcję minerałów i skamieniałości, które pokazują, jak region Styrii zmieniał się na przestrzeni milionów lat. Od pradawnych epok geologicznych aż po dzisiejsze czasy, zobaczymy tutaj, jak zmieniała się geologia tego regionu. Skamieniałości dinozaurów, prehistorycznych roślin, a także minerały o różnych właściwościach, które występują w tym regionie, są dostępne do obejrzenia w specjalnych gablotach.
W drugiej części muzeum zapoznamy się z różnorodnością roślinności regionu. Co ciekawe, muzeum prezentuje nie tylko rośliny powszechnie znane, ale także te mniej popularne, które są często zapomniane lub uważane za zagrożone. Często w ramach wystaw organizowane są też spotkania z ekspertami, którzy opowiadają o roślinach leczniczych i ich zastosowaniach w medycynie ludowej.
Muzeum posiada też dużo stanowisk, które pomagają zrozumieć, jak ważna jest ochrona przyrody i zrównoważony rozwój. Warto sobie uświadomić, jak możemy chronić środowisko w codziennym życiu, w tym, na przykład jak segregować odpady, oszczędzać wodę czy dbać o dziką przyrodę.
W okolicy muzeum znajdują się również liczne szlaki turystyczne, które prowadzą przez malownicze tereny Styrii, gdzie zobaczymy dziką florę i faunę w naturalnym środowisku.
Muzeum Winnej Kultury
Z uwagi na wspaniłe winnice otaczające Riegersburg, okolice zamku goszczą również fascynujące muzeum wina. Niezależnie, czy interesujemy się historią, technologią produkcji wina, czy po prostu chcemy skosztować wyjątkowych trunków – to miejsce ma coś dla każdego.
Styria jest znana z przepięknych krajobrazów, a także z tradycji winiarskich, które sięgają setek lat wstecz. Wystarczy spojrzeć na winnice, które rozciągają się po okolicznych wzgórzach, by poczuć magię tego miejsca. Natomiast samo muzeum ma na celu ukazanie nie tylko historii wina, ale także jego głębokiego związku z kulturą, tradycją i codziennym życiem ludzi tej części Europy.
W trakcie zwiedzania dowiemy się, jak na przestrzeni wieków zmieniały się techniki uprawy winorośli, jakie szczepy winogron dominowały w regionie oraz jak tradycja produkcji wina ewoluowała na przestrzeni pokoleń. Szczególną uwagę poświęcono winom z regionu Styrii, które przez wieki stanowiły nie tylko napój, ale także symbol gościnności, radości i integracji społecznej.
Muzeum posiada także bogatą kolekcję różnych akcesoriów winiarskich – od tradycyjnych beczek, po narzędzia wykorzystywane w przeszłości do uprawy winorośli i produkcji wina. Dzięki tym eksponatom możemy zobaczyć, jak zmieniały się technologie winiarskie na przestrzeni lat i jak dawniej pracowano w winnicach.
Nie możemy oczywiście pominąć samej produkcji wina! Dzięki multimedialnym prezentacjom w pełni prześledzimy tajniki powstawania tego niezwykłego napoju na każdym etapie, od uprawy winorośli, przez zbiór, aż po fermentację i dojrzewanie w beczkach.
Zwieńczeniem wizyty jest degustacja lokalnych win. Winiarnie wokół Riegersburg są znane ze swoich doskonałych win, a w samej instytucji posmakujemy różnych rodzajów trunków, w tym win białych, czerwonych oraz musujących. Polecam skorzystać z tej okazji, aby poznać subtelne smaki i aromaty win, które wytwarzane są z winogron uprawianych w tym regionie.

Zamkowe winnice
Muzeum Ludowej Rzeźby
Riegersburg gości jeszcze jedno wspaniałe muzeum, które przeniesie nas w świat austriackiej tradycji ludowej, pełen niesamowitych rzeźb, unikalnych artefaktów i historii, które warto poznać. Po wejściu do środka, od razu czujemy atmosferę dawnych wsi, gdzie rzeźbiarze, choć nie wykształceni w akademiach sztuki, tworzyli dzieła pełne pasji, emocji i zaawansowanego kunsztu.
Wielu rzeźbiarzy pracowało z drewnem, tworząc dzieła o dużych rozmiarach. Polecam zwrócić uwagę na technikę wykonania rzeźb – ich detaliczność, pomysłowość i sposób wyrażenia emocji za pomocą surowego materiału. Wśród eksponatów ważne miejsce zajmują rzeźby religijne, które w przeszłości ozdabiały kościoły i kaplice, jak również figury ludzkie, które były wykorzystywane w domowych ołtarzach.
Rzeźby, które możemy zobaczyć w muzeum, to często dzieła anonimowych rzeźbiarzy, których twórczość opierała się na tradycyjnych motywach i symbolice ludowej. Warto zaznaczyć, że często nie były to tylko dzieła artystyczne, ale także przedmioty codziennego użytku, które miały swoje funkcje i znaczenia w kulturze wiejskiej.
Rzeźbiarze ludowi, pomimo braku formalnego wykształcenia, potrafili uchwycić ludzkie emocje, a także niebo i ziemię w niezwykle sugestywny sposób. Możemy tu zobaczyć rzeźby wyobrażające pasterzy, rolników, rodziny, jak i również zwierzęta hodowlane, takie jak krowy, konie, owce. Wszystko to świadczy o bliskim związku tutejszych ludzi z naturą i ich codziennej pracy w rolnictwie.
Austriackie Muzeum na Wolnym Powietrzu (Österreichisches Freilichtmuseum)
Celem muzeum jest przedstawienie tradycyjnych form życia, pracy i architektury w Austrii z minionych wieków. Tutaj na własne oczy zobaczymy, jak wyglądało codzienne życie mieszkańców tego alpejskiego kraju w przeszłości.
Na terenie skansenu znajduje się setka obiektów, w tym młyny, szkoły, kościoły, a nawet warsztaty rzemieślnicze. Wszystkie te budynki zostały przetransportowane z różnych regionów Austrii i odrestaurowane z zachowaniem najdrobniejszych szczegółów. Wśród atrakcji muzeum wyróżniają się takie miejsca, jak:
-Tradycyjne gospodarstwa wiejskie, w których zobaczymy, jak żyli chłopi i rolnicy. Obiekty te są wyposażone w oryginalne meble, narzędzia rolnicze i przedmioty codziennego użytku.
-Młyny wodne, w których będziemy mogli zobaczyć, jak w dawnych czasach wytwarzano mąkę czy przetwarzano zboża.
-Warsztaty rzemieślnicze, gdzie zobaczymy, jak powstają przedmioty codziennego użytku, takie jak garnki, naczynia, narzędzia czy tkaniny. Często odbywają się tu pokazy rzemiosła, które przybliżają techniki sprzed wieków.
Poza obserwacją możemy również spróbować swoich sił w tradycyjnym tkaniu, malowaniu na ceramice czy używaniu dawnych narzędzi rolniczych. Przy tych wszystkich atrakcjach gorąco polecam skorzystać z przewodników, którzy są prawdziwymi ekspertami w swojej dziedzinie i posiadają ogromną wiedzę na temat życia w dawnych czasach.
Warto również nadmienić, że poza samym muzeum, otaczająca go przyroda jest równie fascynująca. Okolice St. Peter am Kammersberg to malownicze alpejskie krajobrazy, które zachwycają o każdej porze roku. Niezależnie od tego, czy będzie to wiosna, lato, czy zima, widoki są po prostu przepiękne.

Wnętrze kaplicy św. Marcina w Riegesburgu
Graz Wine Autumn
Jest to jedno z tych wydarzeń, które łączy najlepsze cechy tego, co ma do zaoferowania Graz i jego okolice: pyszne wino, wyjątkową kuchnię, wspaniałą sztukę i niezapomniane widoki.
Zanim jednak przejdziemy do samego festiwalu, warto zatrzymać się na chwilę i zastanowić się, dlaczego Graz jest tak doskonałym miejscem do celebrowania wina. Styria to region w Austrii, który od wieków słynie z produkcji win, zwłaszcza Sauvignon Blanc, a także innych, mniej znanych, ale równie wspaniałych odmian, jak Gelber Muskateller czy Welschriesling.
W tym czasie całe miasto staje się tłem dla wydarzeń związanych z winem, kulinariami i sztuką. Hauptplatz (główny plac miasta), a także okoliczne uliczki i historyczne budynki, wypełniają się atmosferą święta win, gdzie odbywają się degustacje, koncerty, targi i inne wydarzenia. Warto również wspomnieć, że samo święto jest częścią Steirischer Herbst – największego festiwalu kulturalnego Styrii, który obejmuje sztukę, muzykę i tradycje regionalne.
Degustacje win stanowią oczywiście główną część festiwalu. Na głównych placach miasta ustawione są stanowiska, gdzie winiarze z regionu Styrii oferują swoje najlepsze roczniki. Możemy spróbować win z lokalnych winnic, dowiedzieć się o ich produkcji i historii, a także porozmawiać z samymi winiarzami. Szczególnie polecam spróbować takich win, jak Schilcher, który idealnie pasuje do wędzonych serów, a także różne odmiany Sauvignon Blanc, które idealnie pasują do dań rybnych i drobiowych. Warto spróbować również Sturm, czyli młodego wina, które jest jednym z symboli jesieni w Styrii. Ma ono lekko musującą konsystencję i jest dostępne tylko przez krótki okres – właśnie w trakcie tego festiwalu.
Polecam również wybrać się na wędrówki po Südsteirische Weinstraße, gdzie w czasie festiwalu odbywają się liczne wycieczki z przewodnikiem. Podczas takich wypraw zobaczymy, jak wygląda praca w winnicach, spróbujemy świeżych winogron prosto z krzewów, a także poznać tajemnice produkcji wina w regionie. Przewodnicy często zabierają również na wycieczki do lokalnych Buschenschanken – tawern winiarskich, gdzie serwowane są tradycyjne dania, takie jak Styria-Schilcher (tradycyjny wiejski chleb z serem) czy Kürbiskernöl (olej dyniowy).
Jesień to także idealny moment na polowanie na trufle, które są prawdziwym skarbem Styrii. Truffle Festival odbywa się w tym samym czasie co Graz Wine Autumn i oferuje turystom niezapomniane doświadczenie. Warto wziąć udział w spacerach po lesie Leechwald, gdzie pod okiem psów truflowych możemy poszukać tych wyjątkowych grzybów.
Nie możemy też zapomnieć o pysznej kuchni, która towarzyszy winom. Potrawy, takie jak steirische Kastanien (kasztany), Apfelstrudel (strudel jabłkowy) czy Steirischer Backhendel (kurczak w stylu styryjskim), są serwowane w wielu lokalnych restauracjach, które tworzą specjalne menu na czas festiwalu.
Graz Street Art Festival
Jest to coroczne święto sztuki ulicznej, które wypełnia miasto niezwykłymi muralami, instalacjami artystycznymi oraz streetartowymi happeningami. Festiwal ma na celu nie tylko promowanie sztuki ulicznej, ale także integrację różnych nurtów artystycznych, które w sposób ekspresyjny i często kontrowersyjny oddziałują na przestrzeń publiczną.
W trakcie imprezy na całym terenie miasta znajdziemy instalacje i murale, które w różnorodny sposób komentują współczesne problemy społeczne, polityczne oraz ekologiczne. Artystów cechuje niesamowita kreatywność i umiejętność pracy z przestrzenią miejską. Ponadto niektóre instalacje mają właściwości interaktywne, a artysta zaprasza przechodniów do współpracy. Takie elementy interakcji sprawiają, że sztuka przestaje być czymś niedostępnym, a staje się częścią codziennego życia.
Chociaż największe wrażenie robią dzieła sztuki na zewnątrz, to festiwal ma również swoją część zamkniętą, gdzie w specjalnych przestrzeniach wystawiane są prace, które nie mogą funkcjonować na ulicy. Często są to rysunki, malowidła na papierze, fotografie czy instalacje wideo o kontrowersyjnych treściach przełamujących temat “tabu”.
Festiwal ma ogromny wpływ na wygląd miasta. Na ulicach organizowane są warsztaty, pokazy na żywo, spotkania z artystami, a także debaty o przyszłości sztuki ulicznej. W czasie imprezy możemy nawet bezpośrednio porozmawiać z twórcami, poznać ich inspiracje i proces tworzenia.
Hostele
Jest to świetna opcja dla tych, którzy szukają taniego zakwaterowania i chcą poznać innych podróżników. Oto kilka polecanych hosteli, które zapewniają podstawowe udogodnienia i komfortowy nocleg w przystępnej cenie:
Jugendgästehaus Graz. Ten hostel znajduje się blisko głównych atrakcji turystycznych, a czystość, przyjazna atmosfera i dobrze wyposażona wspólna kuchnia sprawiają, że jest to jeden z najpopularniejszych hosteli w Grazie. Znajdziemy w nim zarówno pokoje wieloosobowe, jak prywatne, a także wspólną kuchnię, idealną do przygotowywania posiłków. Ceny zaczynają się od 25 € za noc w dormitorium.
A&O Graz Hauptbahnhof. Jest to idealna opcja, jeśli szukamy taniego noclegu z dobrym dostępem do komunikacji miejskiej. A&O posiada zarówno pokoje wieloosobowe, jak i prywatne, a także dobrze wspólną przestrzeń, idealną aby odpocząć i spotkać się z innymi turystami. Ceny zaczynają się od 20 € za noc w dormitorium.
Tanie hotele
Jeśli chcemy trochę więcej komfortu niż w hostelu, ale chcemy pozostać w niskich cenach, tanie hotele w Grazie będą świetnym wyborem. Oferują wygodne pokoje, własne łazienki i często dodatki w postaci śniadań czy Wi-Fi. Polecane budżetowe hotele:
-Hotel Das Weitzer. Jest to idealne miejsce na pobyt w Grazie, łączące nowoczesne elementy z tradycyjnymi austriackimi akcentami. Goście mogą korzystać z różnych usług, takich jak sauna, restauracja i bar, co jest rzadkością w tej klasie. Ceny zaczynają się od 85 € za noc w pokoju dwuosobowym.
-Ibis Styles Graz. Pokoje są przestronne, a do dyspozycji gości jest bezpłatne Wi-Fi oraz codzienne śniadania. Hotel znajduje się trochę dalej od Starego Miasta, ale jest świetnie skomunikowany. Ceny zaczynają się od 75 € za noc w pokoju dwuosobowym.

Bazylika Mariatrost
Średnie hotele
Dla turystów, którzy oczekują wyższego standardu, ale nie chcą wybierać luksusowych opcji, średniej klasy hotele w Grazie oznaczają świetną równowagę między ceną a jakością. Najbardziej polecane z nich:
-Schlossberghotel. To wyjątkowy hotel położony jest na zboczach wzgórza Schlossberg. Posiada stylowe pokoje z widokiem na miasto, nowoczesne udogodnienia, a także strefę wellness z sauną i jacuzzi. Hotel oferuje także restaurację serwującą tradycyjne dania regionalne. Ceny zaczynają się od 120 € za noc w pokoju dwuosobowym.
-Hotel Wiesler. Jest to elegancka opcja w samym sercu Grazu, łącząca klasyczny styl z nowoczesnymi akcentami. Pokoje są przestronne i gustownie urządzone, a w hotelu znajduje się również świetnie ocenianą restauracja, bar i strefa wellness ze spa i basenem. Ceny zaczynają się od 130 € za noc w pokoju dwuosobowym.
Drogie hotele
Jeśli zależy nam na naprawdę luksusowym pobycie, w mieście znajduje się kilka ekskluzywnych hoteli, które zapewniają najwyższy standard i wyjątkową obsługę. Oto najbardziej polecane:
-Hotel Jagdhof. Jest to jeden z najbardziej luksusowych hoteli w Grazie, położony w malowniczej okolicy, z dala od miejskiego zgiełku. Pokoje są ogromne i eleganckie, a ponadto znajdziemy tutaj basen, spa oraz świetną restaurację. Ceny zaczynają się od 250 € za noc w pokoju dwuosobowym.
-Palais-Hotel Erzherzog Johann. Ten pałacowy hotel zlokalizowany to prawdziwa perła wśród luksusowych noclegów. Goście mogą liczyć na wyjątkowy komfort, pięknie urządzone pokoje oraz dostęp do luksusowego spa i restauracji serwujących austriacką kuchnię. Ceny zaczynają się od 220 € za noc w pokoju dwuosobowym.
Apartamenty
Dla każdego, kto preferuje większą niezależność i komfort, wynajem apartamentu to najlepsza opcja. Najbardziej popularne apartamenty:
-Mooons Apartments. Te nowoczesne apartamenty znajdują się w centrum Grazu i oferują wszystko, czego potrzebujemy do komfortowego pobytu. W pełni wyposażona kuchnia, przestronne pokoje, szybki dostęp do Wi-Fi oraz dogodna lokalizacja sprawiają, że są to świetna opcja dla turystów preferujących bardziej niezależne zakwaterowanie. Ceny zaczynają się od 100 € za noc.
-City-Apartment Graz. Jest to kolejna opcja gwarantująca wygodny pobyt z pełnym wyposażeniem, idealne dla osób, które chcą poczuć się jak w domu. Lokalizacja sprawia że apartamenty te są bardzo wygodne do zwiedzania miasta. Ceny zaczynają się od 90 € za noc.

Most-kawiarnia Murinsel w nocy
Jedzenie i picie
Posiłek w taniej restauracji kosztuje zazwyczaj około 12-18 € za osobę, z kolei pełen 3-daniowy obiad w średniej klasy restauracji kosztuje około 25-40 € za osobę. Natomiast w restauracjach typu fast-food najemy się dobrze za około 10 €. Kawa w kawiarni kosztuje około 3-5 €, a za pół litra piwa w barze zapłacimy mniej więcej 5 €.
Zakupy spożywcze
Supermarkety i dyskonty Aldi, Spar i Lidl oferują najlepszy stosunek jakości do ceny. Przykładowe wartości:
-Chleb: 1-2 € za bochenek.
-Mleko (1l): 1-1,5 €.
-Jajka (10 szt.): 2-3 €.
-Ser (1kg): 6-10 €.
-Mięso (1kg): od 6 € wzwyż, w zależności od gatunku i jakości.
Polecam również odwiedzić lokalne targowiska, gdzie możemy kupić świeże warzywa, owoce, sery czy mięso. Ceny są tutaj konkurencyjne, a produkty są świeże i lokalne.
Transport
Bilet jednorazowy normalny kosztuje około 2,50 €, z kolei wersja dzienna kosztuje około 6 €, a tygodniowa mniej więcej 20 €.
Graz Card
Jest to doskonała inwestycja dla turystów, którzy chcą maksymalnie wykorzystać swój czas i pieniądze podczas pobytu w Grazie. Dzięki niej mamy tańszy i łatwiejszy dostęp do atrakcji miasta, wygodny transport publiczny, a także zniżki na różne usługi i wydarzenia. Karta jest dostępna na różne okresy – 24, 48 i 72 godziny, w zależności od tego, jak długo planujemy zwiedzać.
Z Graz Card mamy dostęp do darmowego transportu publicznego w mieście, w tym tramwajów i autobusów. Jest to ogromna wygoda, bo transport publiczny w Grazie jest doskonale zorganizowany i pozwala na szybkie przemieszczanie się po mieście bez zbędnych trudności. Warto podkreślić, że karta obejmuje także podróże na terenie miasta i okolicznych miejscowości.
Dodatkowo dzięki karcie możemy liczyć na rabaty w restauracjach i sklepach, zniżki na wynajem rowerów i wstęp do innych punktów rozrywki oraz tańsze bilety na różne wydarzenia kulturalne. Wszystkie zniżki są szczegółowo wymienione w przewodniku dostępnym przy zakupie karty.
A będąc już w temacie zakupu, kartę Graz Card możemy kupić w wielu miejscach w Grazie, w tym w Centrum Informacji Turystycznej, które znajduje się na Hauptplatz, głównym placu miasta, jak i również w różnych hotelu i punktach sprzedaży turystycznej, takich jak muzea i atrakcje turystyczne. Ewentualnie możemy kupić kartę online na stronie internetowej Graz Tourismus i odebrać ją na miejscu lub wydrukować.
Cena karty zależy od jej ważności, 24-godzinna Graz Card kosztuje 29 €, 48-godzinna Graz Card kosztuje 39 €, natomiast 72-godzinna Graz Card kosztuje 44 €. Ceny mogą ulegać wahaniom, więc przed zakupem polecam je sprawdzić na wcześniej wspomnianej stronie Gran Tourismus. Warto również dodać, że dzieci do 15. roku życia mogą korzystać z karty za darmo, a niższe ceny są dostępne dla seniorów i osób niepełnosprawnych.

Budynek Opery w Grazie
Karty turystyczne: Jeśli planujesz intensywnie zwiedzać, warto rozważyć zakup karty turystycznej Graz Card, która oferuje darmowy wstęp do wielu atrakcji oraz zniżki na transport publiczny. Ceny karty zaczynają się od 20 EUR za 24 godziny.
Rezerwując zakwaterowanie z wyprzedzeniem, możemy sporo zaoszczędzić
Graz ma świetną komunikację miejską, więc warto spać taniej poza centrum.
Wiele restauracji oferuje tanie „Mittagsmenü” (zestawy lunchowe) w cenie około. 7-10 €. W porównaniu do cen obiadów, jest to duża oszczędność.
Polecam unikać restauracji i knajpek w miejscach nastawionych na turystów. Ceny są dużo wyższe, a jakość często niższa.
Warto również poszukać lokalnych knajpek typu „Beisl” lub „Bäckerei” – możemy tam zjeść dobrą kanapkę czy ciasto za 2-3€.
Woda z kranu „Leitungswasser” w Grazie jest bezpieczna i darmowa, więc zawsze warto o nią pytać, zamiast płacić za butelkowaną wodę.
Galerie sztuki i muzea są darmowe w określone dni czy godziny.
Warto pobrać aplikacje Graz Tourismus i Qando, które pomagają planować podróż i znaleźć promocje.
Jeśli przyjeżdżasz samochodem, upewnij się że Twoje miejsce zakwaterowania udostępnia parking. Parkowanie w mieście bywa uciążliwe i drogie.
Zapisz się na darmowe spacery z przewodnikiem – czasem uniwersytet lub organizacje kulturowe organizują je dla odwiedzających.

.
Jeżeli treści na blogu wprowadzają Cię w dobry nastrój, odpocznij i ciesz się podróżą przy filiżance dobrej kawy. Mnie też możesz postawić kawę. Dziękuję za wsparcie 🙂







